In het uiterste noorden van Nederland vind je rust en fascinerende natuur in Nationaal Park Lauwersmeer. Vanaf uitkijktoren de Reiddomp kijken we uit over het uitgestrekte landschap. Verderop vaart een zeilbootje voorbij. Om ons heen zien we grasland, bos en water zo ver het oog reikt. Het geluid is alleen afkomstig van tsjilpende vogels en loeiende koeien. Dit is de natuur op zijn best.

Op de grens van Friesland en Groningen vind je het Nationaal Park Lauwersmeer. Dit natuurgebied staat vooral bekend als een vogelparadijs en je kunt hier dan ook veel verschillende vogels (ruim 100 soorten) vinden, waaronder een aantal bijzondere als de lepelaar, steltkluut en grauwe franjepoot. Sinds 2011 broedt de zeearend ook in het Nationaal Park welke je met wat geluk kunt zien vanaf de observatietoren bij het Ballastplaatbos of de uitzichtheuvel aan de rand van het Zomerhuisbos. Wij hebben weinig geluk en zien geen van deze, maar misschien heeft dit ook wel een beetje met geduld te maken. Tijdens de vogeltrek in het voor- en najaar komen vogelliefhebbers hier echt aan hun trekken. Het leuke is dat je dan op één dag zo’n 30.000 brandganzen kunt zien overvliegen.

..

Niet alleen vogelliefhebbers kunnen hier hun hart ophalen, maar eigenlijk iedereen die geniet van rust en prachtige natuur. Het landschap biedt veel variatie met rietvelden omgeven water, bossen en graslandschappen. De struiken en bomen die je hier ziet zijn of komen aanvliegen of via de uitwerpselen van verschillende dieren hier terecht gekomen. De begrazing van het gebied wordt verzorgd door Schotse hooglanders en konikpaarden. Zo is dit landschap volledig teruggegeven aan de natuur.

..

Het Lauwersmeer was vroeger eigenlijk helemaal geen meer, maar een zee. De Lauwerszee. Hier stroomde zoet en zout water in elkaar over. Na de watersnoodramp van 1953 was men bang voor nieuwe overstromingen en werd er besloten om de Lauwerszee af te sluiten van de Waddenzee. In 1969 werd hierom een dam gebouwd en het zoute water veranderde langzaam in zoet water. De zee veranderde in een meer en zeedieren maakten plaats voor nieuwe, zeldzame dieren en planten. De vroegere zeebodem veranderde in een betoverend, nieuw landschap: een vogelparadijs. In 2003 werd het hierom benoemd tot Nationaal Park. Pak je verrekijker, strik je wandelschoenen en ga op pad in Lauwersmeer.

Zoutkamp was vroeger een bruisend vissersdorp, vergelijkbaar met Lauwersoog. Echter, toen de dam werd aangelegd en Zoutkamp afgesloten werd van de zee, veranderde dit. Het dorp heeft echter nooit zijn charme verloren en aan de kades kun je nog steeds de vissersboten bewonderen. Aan de Reitdiepskade vind je prachtige, gekleurde huisjes en bedrijvigheid rondom de vissersboten. Meer over de geschiedenis van het dorp en de Lauwerszee leer je tijdens de wandelroute van zeven kilometer en in het Visserijmuseum.

.

Het activiteitencentrum is een fijn startpunt voor je bezoek aan Nationaal Park Lauwersmeer. Dit centrum, gelegen in Lauwersoog, biedt je meer informatie over de vogels die in het gebied voorkomen en over ons sterrenstelsel. Ook delen de medewerkers hier met veel enthousiasme hun liefde voor het natuurgebied en kunnen ze je voorzien van de beste tips. Wij vielen met onze neus in de boter en bezochten het activiteitencentrum op een dag waarop vele activiteiten georganiseerd werden. Zo hadden we de mogelijkheid om een reis te maken door ons sterrenstelsel door plaats te nemen in een mobiel planetarium. Onze begeleider vertelde ons meer over lichtvervuiling op de aarde, onze sterren en een aantal planeten. Zo gaaf!

Tip: Vergeet vooraf aan je bezoek niet in de agenda van het centrum te kijken en, wie weet, kun je zelf ook een toffe activiteit bijwonen!

Te voet ontdek je een gebied het best. Je hebt de tijd om langzaam de natuur te verkennen en je te verwonderen over elk detail. Minutenlang bewonderden we insecten en genoten we van het uitzicht. Staatsbosbeheer heeft verschillende wandelingen uitgezet en wij volgden het Boswachterspad Kollumeroord. We wandelden door het losloopgebied van de grote grazers, langs uitgestrekte rietvelden en beklommen de 25 meter hoge uitkijktoren “De Reiddomp”. Het pad heeft veel afwisseling en je verveelt je dan ook geen seconde.

Praktisch

Lengte: 10 kilometer

Markering: rood-wit-blauwe schildjes

Parkeren: Parkeerplaats Kwelderweg, Dokkumer Nieuwe Zijlen en Zoutkamp

Bereikbaarheid OV: er is geen OV naar het startpunt

..

Nederland is een van de landen met de meeste lichtvervuiling ter wereld, maar gelukkig zijn er nog plekken waar het duister goed te zien is. Lauwersmeer is een van die plekken en in 2016 is het Nationaal Park dan ook uitgeroepen tot Dark Sky Park. In zo’n park blijft de duisternis behouden, en kunnen bezoekers ’s nachts op pad om de sterrenhemel te zien en de duisternis te ervaren. Vanaf activiteitencentrum Lauwersnest loopt een korte glow in the dark route die je in het donker kunt wandelen. Bewonder het duister en geniet van de sterren boven je hoofd.

Schotse hooglanders en konikpaarden hebben op veel mensen een fascinerende uitwerking, zo ook op ons. Door hun imposante uitstraling kun je deze majestueuze dieren urenlang bewonderen. Omdat Lauwersmeer op veel plekken begraasd wordt door deze grote grazers, kun je ze hier goed bewonderen. Je kunt ze onder andere tegenkomen in de Kollumerwaard, Middelplaat en Zoutkamperplaat. Alle locaties waar je vaak grote grazers kunt spotten, vind je op een van de informatieborden in het gebied.

..

Voor wie graag het hele meer wil zien, kan het best met de fiets op ontdekking. De route voert door Groningen en Friesland en komt langs natuur, cultuur en historie. Je kunt de route afleggen met een stempelkaart. Bij veel ondernemers langs de route kun je je kaart laten stempelen. Als je kaart vol is, kun je hem inwisselen voor de “Rondje Lauwersmeer” medaille. Zelf hadden wij hier geen tijd voor, maar het lijkt me ontzettend leuk om dit ooit nog een keer te doen. Aanmelden kan via de officiële website en kost €17,50. Je kunt deze route ook wandelen!

Tip: je stempelkaart fungeert ook als toeristische pas en verschaft je korting bij tal van bedrijven!

Het Nationaal Park Lauwersmeer is een combinatie van zoet en zout, en dit vind je ook terug in het eten: producten uit de zee gecombineerd met producten van het land. In Lauwersoog zijn tal van vishandels te vinden en je kunt hier prima terecht voor verse of oesters van het wad. Weinig restaurants/vishandels blijven open voor diner en dus aten wij bij restaurant Waddengenot Aan Zee. Misschien niet het meest gezellige restaurant, maar het eten en het uitzicht zijn goed!

..

Een groot deel van Nationaal Park Lauwersmeer bestaat uit water. Het gebied ontdekken vanaf het water is daarom ook een echte aanrader tijdens je verblijf. Graag hadden wij dit ook gedaan, maar de wind was het hier niet mee eens. Er stond zo veel wind dat peddelen bijna onmogelijk was. Toch wil ik wel even het adres van de kanoverhuur met jullie delen. Wij bezochten namelijk wel Camping ’t Ol Gat om eigenaresse Ienke om tips te vragen. We werden hier enorm vriendelijk ontvangen, maar ook haar leek kanoën geen goed idee. De sfeer hier was knus, lokaal en kleinschalig en daarom is het huren van een kano of kajak hier wat mij betreft een aanrader! Vanaf de camping peddel je richting het Lauwersmeer of de smallere waterweggetjes van het achterland.

Wij sliepen zelf in de slaaphuisjes van LauwersmeerPlezier in Lauwersoog. Hier overnacht je in blokhutjes gesitueerd in een loods. De loods zelf is aangekleed met een bonte verzameling aan vissersspullen en oogt onwijs gezellig. Ontbijt kun je via de eigenaresse boeken bij Restaurant Schierzicht. Ga je liever kamperen? Denk dan eens aan Camping ’t Ol Gat.

..

..

Ben je na je bezoek aan Nationaal Park Lauwersmeer nog niet uitgereisd? Combineer het dan met een weekendje Schiermonnikoog! Vanaf Lauwersoog vaar je in drie kwartier naar dit prachtige eiland, wat tevens ook een nationaal park is!